Yatırımlar 15.06.2012 tarih ve 2012/3305 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe giren teşvik sisteminin farklı uygulamaları kapsamında desteklenebilmektedir.
Yatırımın teşvik edilmeyecek yatırım konuları arasında yer almaması ön koşuluyla Bozcaada ve Gökçeada ilçeleri hariç Çanakkale'nin diğer ilçelerine yapılacak yatırımlar 2. bölge desteklerinden; Bozcaada ve Gökçeada ilçelerine yapılacak yatırımlar ise 6. bölge desteklerinden yararlanabilmektedir.
Genel Teşvik Uygulamaları kapsamında aşağıda belirtilen destek unsurlarından yararlanılabilmesi için asgari sabit yatırım tutarının 2.Bölge için 1 Milyon TL; 6.Bölge için 500 Bin TL olması gerekmektedir.
Teşvik belgesi kapsamında yurtdışından temin edilecek ithal yatırıma ait makine ve teçhizat için gümrük vergisi ödenmemektedir.
Teşvik belgesi kapsamında temin edilecek makine ve teçhizatlar için KDV ödenmemektedir.
Teşvik belgesi kapsamı yatırımla sağlanan ilave istihdam için belirlenen gelir vergisi stopajının terkin edilmesidir. Yatırımın 6. Bölgede gerçekleştirilmesi gerekmektedir.
Bölgesel Teşvik Uygulamaları için asgari sabit yatırım tutarı 2. bölgede 1 Milyon TL’den; 6. bölgede ise 500 Bin TL’den başlamak üzere desteklenen her bir sektör için ayrı ayrı belirlenmiştir.
Gıda ürünleri ve içecek imalatı; tekstil ürünleri imalatı; giyim eşyası imalatı; ağaç ve mantar ürünleri imalatı; kağıt ve kağıt ürünleri imalatı; metalik olmayan ürünlerin imalatı; kimyasal madde ve ürünlerin imalatı; demir-çelik dışındaki ana metal sanayi, metal döküm sanayi; metal eşya; makine ve teçhizat imalatı; büro muhasebe ve bilgi işlem makineleri imalatı; elektrikli makine ve cihazları imalatı; radyo, televizyon, haberleşme teçhizatı ve cihazları imalatı; tıbbi aletler hassas ve optik aletler imalatı; mobilya imalatı gibi yatırımlar Çanakkale özelinde (Bozcaada ve Gökçeada ilçeleri hariç) 2. bölge desteklerinden yararlanabilmektedir.
Bozcaada ve Gökçeada özelinde ise gıda ürünleri ve içecek imalatına yönelik yatırımlar 6. bölge desteklerinden yararlanabilmektedir.
Teşvik belgesi kapsamında yurtdışından temin edilecek yatırıma ait makine ve teçhizat için gümrük vergisi ödenmemektedir.
Teşvik belgesi kapsamında temin edilecek makine ve teçhizatlar için KDV ödenmemektedir.
Komple yeni yatırımlarda teşvik belgesi kapsamında gerçekleşen yatırımla sağlanan istihdam için ödenmesi gereken sigorta prim işveren hissesinin asgari ücrete tekabül eden kısmının Bakanlık bütçesinden karşılanmasıdır.
Vergi indirim destek unsuru ihtiva eden bir yatırım teşvik belgesi kapsamında yatırım yapmakta olan bir yatırımcı, yatırım yapmakta olduğu bölgeye göre değişen oranlarda gelir veya kurumlar vergisini indirimli olarak ödeyebilmekte ve bu indirimden yine bölgeye göre değişen oranlardaki yatırıma katkı tutarına ulaşıncaya kadar yararlanmaya devam edebilmektedir.
Teşvik belgesi düzenlenmiş bölgesel desteklerden yararlanacak yatırımlar için Çevre ve Şehircilik Bakanlığı'nca (Milli Emlak Genel Müdürlüğü) belirlenen usul ve esaslara göre yatırım yeri tahsis edilebilir.
Bozcaada veya Gökçeada'ya yapılacak yatırımlar özelinde bu destek unsurundan yararlanılabilmektedir. Talep edilmesi halinde yatırım için bankalardan kullanılacak en az bir yıl vadeli yatırım kredilerinin teşvik belgesinde kayıtlı olan sabit yatırım tutarının yüzde yetmişine kadar olan kısmı için ödenecek olan faizin veya kâr payının; Türk Lirası cinsi kredilerde 7 puanı, döviz krediler ve dövize endeksli kredilerde 2 puanı Bakanlıkça da uygun görülmesi halinde azami ilk 5 yıl için ödenmek kaydıyla bütçe kaynaklarından karşılanabilmektedir.
Bozcaada veya Gökçeada'ya yapılacak yatırımlar özelinde bu destek unsurundan yararlanılabilmektedir. Teşvik belgesine istinaden gerçekleştirilecek yatırımla sağlanan ilave istihdam için tamamlama vizesi yapılan teşvik belgesinde kayıtlı istihdam sayısını aşmamak kaydıyla, işveren tarafından Sosyal Güvenlik Kurumuna ödenmesi gereken sigorta prim işçi hissesinin asgari ücrete tekabül eden kısmı tamamlama vizesinin yapılmasını müteakip 10 yıl süreyle işveren adına Bakanlık bütçesinden karşılanabilmektedir
Bozcaada veya Gökçeada'ya yapılacak yatırımlar özelinde bu destek unsurundan yararlanılabilmektedir. Teşvik belgesi kapsamı yatırımla sağlanan ilave istihdam için, belgede kayıtlı istihdam sayısını aşmamak kaydıyla, işçilerin ücretlerinin asgari ücrete tekabül eden kısmı üzerinden hesaplanan gelir vergisi, yatırımın kısmen veya tamamen faaliyete geçtiği tarihten itibaren 10 yıl süreyle verilecek muhtasar beyanname üzerinden tahakkuk eden vergiden terkin edilir.
Bazı alanlarda yapılacak yatırımlar öncelikli yatırımlar olarak belirlenmiş ve söz konusu alanlara yönelik yatırımlara 6. bölge haricinde hangi bölgede gerçekleştirilirlerse gerçekleştirilsinler 5. bölge desteklerinden yararlanma hakkı verilmiştir. Söz konusu alanlara yönelik yatırımların 6. bölgede gerçekleştirilmesi halinde ise kendi bölgelerinde uygulanan desteklerden yararlanmaları sağlanmıştır.
Bahsi geçen alanlardan bazıları:
İthalat bağımlılığı yüksek ürünlerin üretimine yönelik yatırımlar stratejik yatırımların teşviki uygulamaları kapsamında desteklenmektedir. Söz konusu yatırımların sağlaması gereken kriterler:
TÜBİTAK, katma değer yaratan işletmelerin AR-GE çalışmalarını teşvik etmek ve bu yolla Türkiye sanayisinin AR-GE yeteneğinin artırılması amacı ile destek programları yürütmektedir.
Program aracılığıyla Küçük ve Orta Büyüklükteki İşletmeler (KOBİ) ölçeğindeki kuruluşların Ar-Ge çalışmalarının teşvik edilmesi ve bu yolla Türk sanayisinin Ar-Ge yeteneğinin yükseltilmesi hedeflenmektedir. Program kapsamında proje destek süresi en fazla 36 ay olup programda bütçe sınırı bulunmamaktadır.
1507- KOBİ Ar-Ge Başlangıç Destek Programı
Programın amacı kamu kaynaklarının ülke ihtiyaçları ve ulusal hedeflere yönelik daha etkin kullanımının sağlanmasıdır. Program kapsamında yeni bir ürün tasarım ve geliştirme çalışması, mevcut ürünün iyileştirilmesi, ürün kalitesi veya maliyet düşürücü nitelikte yeni tekniklerin, yeni üretim teknolojilerinin geliştirilmesi konularında Ar-Ge projelerinin desteklenmesi hedeflenmektedir.
1512- Teknogirişim Sermayesi Desteği Programı
Teknogirişim Sermayesi Desteği Programı ile girişimcilerin, teknoloji ve yenilik odaklı iş fikirlerini, katma değer ve nitelikli istihdam yaratma potansiyeli yüksek teşebbüslere dönüştürebilmeleri için, fikir aşamasından pazara kadar olan faaliyetlerin desteklenmesi, böylece nitelikli girişimciliğin özendirilmesi ve uluslararası rekabet gücü olan, yenilikçi, teknoloji düzeyi yüksek ürün ve hizmetleri geliştirebilen başlangıç firmalarının oluşturulması amaçlanmaktadır.
Küçük ve orta ölçekli işletmelerin etkinliğini artırmak, rekabet güçlerini ve düzeylerini yükseltmek, ekonomik gelişmelere uygun bir şekilde sanayide entegrasyonu gerçekleştirmek, ihracattaki paylarını artırmak, araştırma-geliştirme, yenilik ve işbirliği faaliyetlerini desteklemek ve girişimcilik kültürünü geliştirmek üzere KOSGEB tarafından farklı destek programları uygulanmaktadır.
Girişimcilik destekleri; Geleneksel Girişimci Destek Programı ve İleri Girişimci Destek Programı olmak üzere iki kapsamda ele alınmaktadır. Geleneksel Girişimci Destek Programı, girişimcilerin kurduğu yeni işletmelerin; İleri Girişimci Destek Programı ise ülkemizin stratejik öncelikleri doğrultusunda belirlenen sektörlerde girişimcilerin kurduğu yeni işletmelerin hayatta kalma oranının arttırılmasını sağlamak amacıyla uygulanmaktadır.
Ar-Ge ve İnovasyon Destek Programın amacı, desteklenecek araştırma-geliştirme ve inovasyon projeleri aracılığıyla bilim ve teknolojiye dayalı yeni fikir ve buluşlara sahip küçük ve orta ölçekli işletmeler ile girişimcilerin yeni ürün, yeni süreç, bilgi ve/veya hizmet üretmelerini sağlamaktır.
KOBİ Teknolojik Ürün Yatırım Destek Programının amacı; Ar-Ge/yenilik faaliyetleri sonucu ortaya çıkan ürünlerin üretimini ve ticarileştirilmesini, orta - yüksek ve yüksek teknoloji alanında yer alan ve cari işlemler hesabına katkı sağlayacak ürünlerin yerli sanayi tarafından üretimini ve ticarileştirilmesini sağlamak için işletmelerce gerçekleştirilecek yatırımları desteklemektir.
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığınca yürütülen Teknoloji Odaklı Sanayi Hamlesi Programı kapsamında Türkiye’de orta-yüksek ve yüksek teknoloji seviyeli sektörlerdeki katma değeri yüksek ürünlerin ve bu sektörlerin gelişimi için kritik önemi haiz ürünlerin üretimini artırmaya yönelik yatırım projeleri Stratejik Ürün Destek Programı kapsamında desteklenmektedir.
Türkiye İş Kurumu, İşbaşı Eğitim Programları, Mesleki Eğitim Kursları ve ikisini birleştiren Mesleki Eğitim ve Beceri Geliştirme İşbirliği Protokolü ile işverenlere nitelikli eleman yetiştirmeleri konusunda destek sağlamaktadır.
Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu; Türkiye’nin sürdürülebilir kalkınmasını sağlamak, öncelikli hedeflere hizmet etmek ve sektörde faaliyet gösteren işletmelerin Avrupa Birliği standartlarını yakalamasını sağlamak için yatırımcılara belirli konularda destek sağlamaktadır. Mali katkı, Avrupa Birliği ve Türkiye Cumhuriyeti eş-finansmanından oluşturulan fon ile sağlanmaktadır. Yatırım destekleri geri ödemesiz olarak uygulanmaktadır.
Destek Sağlanan Konular;
Verimlilik Artırıcı Proje Destekleri
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, enerji verimli ekipman ve sistem kullanımı, onarım, yalıtım, modifikasyon, rehabilitasyon ve proses düzenleme gibi yollarla; gereksiz enerji kullanımını azaltacak projelere destekleme sağlamaktadır.
Gönüllü Anlaşma Destekleri
İşletmelerin geçmiş 5 yıllık enerji yoğunluklarının ortalaması olan referans enerji yoğunluğuna göre, önceden taahhüt ederek üç yıllık izleme dönemi sonunda ortalama en az %10 oranında enerji yoğunluğunu azaltan işletmelere destekler sağlanmaktadır.
Türkiye Sınai Kalkınma Bankası
Türkiye Sınai Kalkınma Bankası, yatırımcılara uzun vadeli kredi imkânı sunan yatırım bankası olarak görev yapmaktadır. Banka aynı zamanda, Dünya Bankası ve Avrupa Yatırım Bankası gibi fon sağlayıcı kuruluşların destekleri için aracılık görevi üstlenmektedir. Banka, fon desteği, kredi desteği ve miktarı proje konularına göre değişmektedir.
Avrupa Yatırım Bankası
Avrupa Yatırım Bankası KOBİ’lere avantajlı kredi imkânları sağlamaktadır.
Dünya Bankası
İhracat yapmayı hedefleyen firmaları teşvik etmek ve ihracat rakamlarını yükseltmek amacıyla firmalara krediler sunulmaktadır.
Kredi Garanti Fonu
Kredi Garanti Fonu, KOBİ’lerin banka kredilerinde yüksek teminat ödemelerini azaltarak istihdamın artması, ihracat rakamlarının iyileşmesi ve bölgesel kalkınma farklılıklarının azaltılmasını sağlamayı amaçlamaktadır. Kredi Garanti Fonu’ndan yararlanmak isteyen tüm işletmeler çalıştıkları bankaya ilgili konuda başvuru yaparak sonuca ulaşabilmektedir.
Güney Marmara Kalkınma Ajansı (GMKA) Balıkesir ve Çanakkale’de kayıtlı olan KOBİ statüsündeki işletmelere “Proje Teklif Çağrısı” yöntemiyle hibe vermektedir.
Proje teklif çağrısı, belirli bir destek programı kapsamında KOBİ’lerin, program için belirlenmiş konu ve koşullara uygun olarak proje teklifi sunabildikleri bir destek türüdür. Yılın belirli dönemlerinde başvuru yapılabilen destek programlarında bugüne kadar tarıma dayalı sanayinin geliştirilmesi, kapsamında tarım ürünlerinin işlenmesi ve tarım ve gıda sektörüne yönelik makine ve ekipman üretilmesi konularında KOBİ’lere yönelik destekler verilmiş olup desteklenecek konu ve sektörler her yıl, her program özelinde değişebilmektedir.
Sunulan projelerden puan sırasına göre sıralanan projeler program bütçesine göre hibe almaya hak kazanmaktadır. Başarılı olan projelere %50 oranında hibe verilmektedir. Hibenin bir bölümü firmalara ön ödeme olarak peşin verilmekte olup finansman sıkıntısını giderici niteliktedir. Başvuru yapılabilecek aktif bir hibe programı olup olmadığına ve hibe programlarına ilişkin güncel bilgilere www.gmka.gov.tr/destekler adresinden erişim sağlanmaktadır.
Başvuru Rehberinin 1.2 bölümünde yer alan programın hedef ve öncelikleri ile 2.1.1, 2.1.2 ve 2.1.3 bölümlerinde belirtilen başvuru sahipleri, ortakları ve proje faaliyetleri için uygunluk kriterleri ile uyumlu olduğu sürece her türlü proje teklifi sunulabilir.
Başvuru Rehberinin 1.2 bölümünde yer alan programın hedef ve öncelikleri ile 2.1.1, 2.1.2 ve 2.1.3 bölümlerinde belirtilen başvuru sahipleri, ortakları ve proje faaliyetleri için uygunluk kriterleri ile uyumlu olduğu sürece her türlü proje teklifi sunulabilir.
Başvuru Rehberinin 1.2 bölümünde yer alan programın hedef ve öncelikleri ile 2.1.1, 2.1.2 ve 2.1.3 bölümlerinde belirtilen başvuru sahipleri, ortakları ve proje faaliyetleri için uygunluk kriterleri ile uyumlu olduğu sürece her türlü proje teklifi sunulabilir.